On the
GREEN WAY

Relacja z debaty „Cyrkularne miasta”

Debata odbyła się podczas III konferencji Skandynawsko-Polskiej Izby Gospodarczej On the GREEN WAY: „Zielona (R)ewolucja w miastach.”

Dziś w skali globalnej miasta zajmują około 1% powierzchni lądów, zamieszkuje w nich około 55% ludności świata. Przewiduje się, że do 2050 r. udział ludności mieszkającej w miastach wzrośnie do 70% w skali globalnej i do 85% w Europie. W konsekwencji postępującej urbanizacji wiele miast cierpi z powodu emisji zanieczyszczeń do powietrza i wody, hałasu, natężonego ruchu i zatorów komunikacyjnych.

Photo by Jack Church on Unsplash

Miasta cyrkularne to przede wszystkim miasta przyjazne, w których mieszkańcy chcą i mogą żyć w czystym i bezpiecznym środowisku. Czyste powietrze oraz wysokowydajne i bez emisyjny system energetyczny, skuteczne zarządzanie odpadami i wodą to niezbędne elementy zrównoważonych miast.

Gospodarka odpadami

W 2019 r. w UE wytworzono prawie 225 mln ton odpadów komunalnych. Z danych Eurostatu wynika, że w ciągu ostatnich lat ilość odpadów poddanych recyklingowi i kompostowaniu wzrosła prawie trzykrotnie. Od 1995 r. Ilość spalanych odpadów komunalnych w UE podwoiła się z 30 mln ton do 60 mln ton w 2019 r, a całkowita ilość odpadów komunalnych składowanych na wysypiskach w UE zmniejszyła się od 1995 r do 2019 r. o ponad połowę, do 54 mln ton.

To pozytywny trend, jednak dla miast efektywne zarządzanie gospodarką odpadami nadal pozostaje wyzwaniem. Jak wskazuje Hans Christian Christiansen z Urzędu Miasta Kopenhagi  sukces stolicy Danii zaczął się od stworzenia kompleksowego planu w tym zakresie. Władze miejskie były jednocześnie przygotowane na elastyczne działanie i wprowadzanie zmian w systemie, w zależności od potrzeb.

Ponowne wykorzystanie i recykling odgrywają coraz większą rolę jako źródło surowców, w miastach w tym obszarze odgrywa przemysł.  Przedsiębiorstwa wytwarzają duże ilości odpadów. Jednak w porównaniu z odpadami komunalnymi droga między wytwórcą odpadów i zakładem jest dużo krótsza. Dzięki temu odpady są dokładniej segregowane u źródła i mają wyższą jakość.

Lars Ibsen ze Stena Recycling zauważa, że dziś bardzo ważnym trendem jest współpraca międzybranżowa i spojrzenie z szerszej perspektywy niż potrzeby własnej produkcji, ponieważ część odzyskanych materiałów może być wykorzystana przez innych producentów.

Jeszcze kilka lat temu przedsiębiorcy byli skłonni przemilczać informację o stosowaniu materiałów z recyklingu. Obawiali się skojarzeń z niską jakością. Dziś z dumą o tym mówią, ponieważ świadomi konsumenci tego właśnie od nich oczekują. We wspieraniu i promocji tego pozytywnego trendu miasta odgrywają zasadniczą rolę.

Energia elektryczna z odpadów

Niestety nie wszystkie odpady można poddać recyklingowi, a nawet odzyskane materiały po jakimś czasie nie będą nadawały się do kolejnego przetworzenia.

Jak przekonuje Izabela van den Bossche z Fortum, elektrociepłownie zasilane paliwem alternatywnym RDF są niezbędnym elementem gospodarki odpadami. Nie konkurują z zakładami przetwarzania odpadów, są komplementarną częścią systemu. W krajach, które mogą pochwalić się najwyższym udziałem procentowym przetwarzanych odpadów działają z powodzeniem także „Waste-To-Energy Plants”. Odpady, z których odzyskujemy energię nie trafiłyby do recyklingu tylko na wysypiska, a to najgorsze rozwiązanie. Ponadto w procesie produkcji energii z odpadów powstają popioły denne, z których można odzyskać i skierować do ponownego użycia szereg metali żelaznych i nieżelaznych (żelazo, aluminium, miedź itd.).

Cyrkularne miasta – miasta przyszłości

Cyrkularne miasto to nie idealistyczna wizja, ale strategia przynosząca realne korzyści ekonomiczne i społeczne, podkreśla Piotr Woźniakowski z KOZK . Dążenie do tworzenia gospodarki zamkniętego obiegu stymuluje powstawanie nowych modeli biznesowych, zakłady naprawcze i usługi serwisowe zyskują na popularności, a projektowanie produktów z odzyskanych surowców to ogromne pole działania dla startupów.

Nie można zapominać o korzyściach społecznych. Ekonomia współdzielenia sprzyja powstawaniu silniejszych więzi społecznych, współpraca między przedsiębiorstwami zacieśnia się, a symbioza przemysłu sprzyja wzmacnianiu lokalnej gospodarki.

Miasta cyrkularne to miasta dobre do życia, przyjazne dla środowiska i sprzyjające zrównoważonemu rozwojowi gospodarczemu.